Pracownia Badania Mikrośladów

W Pracowni Badania Mikrośladów wykonywane są ekspertyzy obejmujące badania:

  • drobin lakierów i tworzyw sztucznych - celem ich identyfikacji oraz porównania pod względem składu chemicznego i właściwości fizycznych z materiałem odniesienia oraz z danymi zawartymi w specjalistycznych bazach danych, m. in. europejską bazą lakierów samochodowych EUCAP, co umożliwia wytypowanie marki i modelu samochodu z którego pochodzi dany ślad;
  • śladów materiałów polimerowych np. gumy, taśm samoprzylepnych, klejów - celem porównania pod względem składu chemicznego i właściwości fizycznych z materiałem odniesienia;
  • okruchów szkła - celem ustalenia ich kategorii użytkowej oraz porównania z materiałem porównawczym;
  • drobin metali i ich stopów - określenie jakościowego i ilościowego składu chemicznego i właściwości fizycznych w celu ich identyfikacji oraz porównania z materiałem odniesienia;
  • fragmentów pojedynczych włókien - celem identyfikacji i  ustalenia związku pomiędzy dwiema lub więcej osobami (na podstawie badań odzieży, zabezpieczonych mikrośladów, ścinków paznokci), osobą a przedmiotem (nożem, elementem wnętrza pojazdu), osobą a zdarzeniem;
  • śladów w postaci wyrobów tekstylnych (głównie odzieżowych) - analizujemy i porównujemy budowę, skład, skutki uszkodzeń pod wpływem czynników destrukcyjnych, np. termicznych, użytkowych;
  • pozostałości powystrzałowych - celem powiązania osób z faktem użycia broni palnej, ew. typowania rodzaju amunicji;
  • przestrzelin w odzieży i fragmentach tkanek - celem ustalenia wlotu i wylotu pocisku a także oceny odległości strzału oraz rekonstrukcji zdarzenia;
  • łusek nabojów, ew. drobin pobranych z ich wnętrza - celem porównania z innymi dowodami i potwierdzenia użycia danej amunicji w zdarzeniu;
  • odzieży osób obecnych na miejscu postrzału, ew. tapicerka kabiny samochodowej - w celu ujawnienia pozostałości powystrzałowych i zbadania ich rozkładu (cech przydatnych podczas rekonstrukcji zdarzenia);
  • materiałów pisarskich, takich jak tonery, farby drukarskie, atramenty i pasty długopisowe, najczęściej występujące na podłożu (papierze w formie linii pisma, druku) a także papieru, celem identyfikacji głównych składników i określenia przynależności grupowej;
  • próbek z pogorzeliska, celem wykrycia i identyfikacji środka użytego do zainicjowania pożaru;
  • rozpuszczalników i ciekłych produktów ropopochodnych, celem ich identyfikacji;
  • próbek środowiskowych i biologicznych (np. woda, gleba, materiał sekcyjny), celem wykrycia i identyfikacji obecnych w nich lotnych związków organicznych (np. rozpuszczalników, cieczy ropopochodnych);
  • próbek materiałów wybuchowych oraz próbek z miejsca wybuchu celem wykrycia, identyfikacji i określenia właściwości materiału wybuchowego;
  • ręcznych miotaczy gazu - celem ustalenia ich zawartości, w szczególności rodzaju i właściwości obecnych w nich środków drażniących;
  • materiałów zabezpieczonych w sprawach związanych z użyciem środków drażniących (np. odzież podejrzanego, poszkodowanego, próbki z miejsca zdarzenia) celem wykrycia i identyfikacji środka drażniącego i przeprowadzenia porównania np. z miotaczem gazu zabezpieczonym od podejrzanego;
  • śladów mechanoskopijnych w postaci uszkodzeń m.in. odzieży, opon, zamków w celu identyfikacji narzędzia, w wyniku działania którego one powstały, żarówek samochodowych, celem ustalenia czy świeciły się one w momencie wypadku, obuwia pieszych, celem ustalania kierunku ich przemieszczania się w momencie wypadku, kluczy samochodowych, sfałszowanych monet, pasów bezpieczeństwa dla stwierdzenia czy były one zapięte w momencie wypadku;
  • śladów traseologicznych w celu identyfikacji obuwia lub opon, które dany ślad pozostawiły;
  • śladów krwawych, w tym tych słabo widocznych na podłożu, celem określenia mechanizmu ich powstawania;
  • nieznanych materiałów - celem ich identyfikacji.

W Pracowni przeprowadza się także kryminalistyczną rekonstrukcję zdarzenia na podstawie akt sprawy i wyników badań dowodów rzeczowych, ustala się mechanizm upadku z wysokości, zadawania ciosów i powstania obrażeń.

Badania materiału dowodowego wykonywane są z zastosowaniem najnowocześniejszej aparatury, a uzyskane wyniki interpretowane są przez biegłych z wieloletnim doświadczeniem, będących aktywnymi członkami grup roboczych działających w ramach Europejskiej Sieci Instytutów Nauk Sądowych (www.enfsi.eu) oraz posiadających osiągnięcia na polu naukowym, w tym liczne publikacje w renomowanych zagranicznych czasopismach naukowych.

Pracownia uczestniczy w testach międzylaboratoryjnych CTS i testach grup roboczych ENFSI.

Badania naukowe

Pracownicy realizowali w ostatnich latach projekty badawcze finansowane, m.in. przez NCBiR, EU oraz Instytut Ekspertyz Sadowych z zakresu:

  • Wpływ niejednorodności składu chemicznego na możliwość identyfikacji i dyskryminacji śladów polimerowych metodami spektrometrycznymi i chromatograficznymi,
  • Kompleksowe badania śladów po wystrzale z broni palnej w otoczeniu osoby strzelającej,
  • Ocena możliwości różnicowania śladów w formie pojedynczych włókien z wykorzystaniem metod mikrospektrometrycznych,
  • Badanie zmian starzeniowych papieru i szacowanie czasu powstania dokumentu,
  • Wypracowanie założeń odnośnie konstruowania baz danych cech fizykochemicznych umożliwiających oszacowanie nieobciążonych estymatorów parametrów stosowanych w modelach ilorazu wiarygodności,
  • Interpretacja danych cech fizykochemicznych z wykorzystaniem modeli hybrydowych łączących metody chemometryczne i modele ilorazu wiarygodności,
  • Wykrywanie i identyfikacja śladów środków wybuchowych w materiale z miejsca eksplozji, dla potrzeb wymiaru sprawiedliwości

Aparatura badawcza

  • mikroskopy optyczne: stereoskopowe i biologiczne,
  • mikroskop ze światłem spolaryzowanym, mikroskop fluorescencyjny,
  • elektronowy mikroskop skaningowy sprzężony z energodyspersyjnym  spektrometrem promieniowania rentgenowskiego  (SEM-EDX),
  • energodyspersyjny  spektrometr fluorescencji  promieniowania rentgenowskiego  (XRF)
  • spektrometry do podczerwieni i Ramana
  • mikrospektrofotometry: w zakresie UV/VIS (tryb transmisyjny) i w zakresie widzialnym (tryb transmisyjny i odbiciowy),
  • 2 chromatografy gazowe sprzężone ze spektrometrami mas, z termodesorberem oraz pirolizerem
  • chromatograf cieczowy z detektorem szeregu diod (HPLC-DAD)
  • aparat do oznaczania współczynnika załamania światła metoda termoimmersyjną GRIM 2

Wybrane publikacje

  1. Mikroślady kryminalistyczne jako źródło dowodów w postępowaniu sądowym, Zięba-Palus J. [red], Wydawnictwo Instytutu Ekspertyz Sądowych 2015.
  2. Ekspertyza sądowa, M.Kała D.Wilk, J.Wójcikiewicz [eds.], Wolters Kluwer, Warszawa 2017
  3. Borusiewicz R., Zadora G. Zieba-Palus J., Chemical analysis of post explosion samples obtained as a result of model field experiments,  Talanta 116(2013) 630-636.
  4. Brożek-Mucha Z., A study of gunshot residue distribution for close-range shots with a silenced gun using optical and scanning electron microscopy, X-ray microanalysis and infrared spectroscopy, Science & Justice (2016) doi: 10.1016/j.scijus.2016.11.004
  5. Wąs-Gubała J., Starczak R., UV-Vis microspectrophotometry as a method of differentiation between cotton fibre evidence coloured with reactive dyes, Spectrochim Acta A Mol Biomol Spectrosc. 2015, 142, 118-25.
  6. Zadora G., Martyna A., Ramos D., Aitken C., Statistical Analysis in Forensic Science: Evidential Value of Multivariate Physicochemical Data, Wiley 2014
  7. Borusiewicz R., Kowalski R.,  Volatile organic compounds in polyethylene bags-A forensic perspective, Forensic Science International, 266, 462-468 (2016)  doi:10.1016/j.forsciint.2016.07.010