dr Jan Zygmunt Robel

dr Jan Robel

dr Jan Zygmunt Robel

Dr Jan Zygmunt Robel urodził się w 1886 roku w Krakowie. Ukończył studia chemiczne na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego, uwieńczone doktoratem w 1910 roku. W latach 1911 - 1914 studiował medycynę. Od 1909 roku pracował w Zakładzie Chemii Lekarskiej UJ.

W 1912 roku powołany został na stałego “znawcę - chemika” Sądu Okręgowego Karnego w Krakowie. Spowodowało to bliższe zainteresowanie się dra J.Z.Robla toksykologią sądową, która to dyscyplina stała się Jego pasją życiową i wywarła istotny wpływ na dalszą karierę naukową oraz zawodową. W 1933 roku podjął wykłady dla farmaceutów z chemii toksykologicznej i sądowej.

W 1940 roku na polecenie władz Tajnego Uniwersytetu Jagiellońskiego przyjmuje stanowisko kierownika Oddziału Chemicznego Państwowego Instytutu Medycyny Sądowej i Kryminalistyki. Powierzony mu Oddział Chemiczny organizuje w budynku Zakładu Chemii Lekarskiej UJ przy ulicy Kopernika 7. Prowadzi w nim tajne nauczanie, a przede wszystkim wobec postępującego rabunku i niszczenia przez niemieckich okupantów mienia uniwersyteckiego, w latach 1941 - 1942 pod różnymi pozorami lub potajemnie, gromadzi na Kopernika 7, część ruchomego inwentarza 11 różnych zakładów uniwersyteckich. Chroni go skutecznie, wraz ze ściągniętą z Warszawy w kwietniu 1941 roku pozostałością wyposażenia i dokumentacji Instytutu Ekspertyz Sądowych, przed całkowitym zniszczeniem lub wywiezieniem do Rzeszy.

Okupacyjna praca w Oddziale Chemicznym związała już na stałe dra J.Z. Robla z Instytutem Ekspertyz Sądowych. Na podstawie przywiezionej z Warszawy dokumentacji zorganizował bowiem kierowany przez siebie Oddział Chemiczny na wzór Działu II Chemiczno-Toksykologiczego przedwojennego Instytutu Ekspertyz Sądowych. W ten sposób Oddział Chemiczny stał się w okresie okupacji hitlerowskiej kontynuatorem działalności warszawskiego Instytutu, korzystając z jego osiągnięć oraz doświadczeń. Zgodnie z wcześniejszymi założeniami, bezpośrednio po zakończeniu działań wojennych na terenie Krakowa, dr J.Z.Robel przekształcił Oddział Chemiczny w Instytut Ekspertyz Sądowych. Trzon zespołu Instytutu stanowili wówczas pracownicy Oddziału Chemicznego, jednak dość szybko dr J.Z. Robel pozyskał wielu nowych współpracowników, zatrudnił między innymi: swojego studenta, młodego chemika Jana Markiewicza oraz sędziego Jana Sehna, późniejszych dyrektorów Instytutu.

W Instytucie Ekspertyz Sądowych dr J.Z. Robel pracował nieprzerwanie do 1961 roku. Zmarł rok później 24 maja 1962 roku. Był dyrektorem Instytutu, jego pierwszym kierownikiem naukowym oraz w ostatnim okresie kierownikiem działu biologicznego. Po wojnie nie zerwał również swoich związków z Zakładem Chemii Lekarskiej Uniwersytetu Jagiellońskiego, kierując nim przez pewien okres czasu.
Wspaniałą kartą w okupacyjnej historii Instytutu są badania dokumentów i tzw. depozytów PCK odnalezionych podczas ekshumacji ofiar zbrodni katyńskiej prowadzone przez dra J.Z.Robla w latach 1943 - 1944 wraz z zespołem pracowników Oddziału Chemicznego. Odpisy wyników przeprowadzonych wówczas badań J.Z.Robel zabezpieczył
i ukrył zarówno przed władzami hitlerowskimi, jak i sowieckimi, przekazując część z nich
w 1944 roku do Londynu.

Dr Jan Zygmunt Robel w okresie międzywojennym był aktywnym działaczem Stowarzyszenia Asystentów UJ oraz założycielem Związku Stowarzyszeń Asystentów Szkół Wyższych. Jako przewodniczący tego związku należał do grona współzałożycieli, a następnie w latach 1922 - 1924 członków Centralnej Komisji Porozumiewawczej Związków Zawodowych. Był także współzałożycielem Polskiego Towarzystwa Chemicznego i działaczem Stowarzyszenia Przeciwalkoholowego “Błękitny Krzyż”. Dał się również poznać jako wielki miłośnik historii i zabytków Krakowa. Zajmował się konserwacją dzieł sztuki, uczestnicząc między innymi w latach 1923 - 1933 oraz 1946 - 1957 w pracach konserwatorskich ołtarza Wita Stwosza. Był aktywnym członkiem Towarzystwa Miłośników Książki, “Jałmużnikiem w Zakonie Bibliofilskim” oraz członkiem Kapituły “Orderu Białego Kruka”. Jako znakomity znawca psów myśliwskich pełnił funkcję międzynarodowego sędziego oraz uczestniczył w pracach Zarządu Związku Kynologicznego, którego został członkiem honorowym. W latach 1945 - 1949 wchodził w skład Państwowej Rady Ochrony Przyrody.

To dzięki drowi J.Z.Roblowi Instytut nie tylko przetrwał okres okupacji, nie przerywając na dłuższy czas swojej pracy, ale także mógł się odrodzić i rozwijać w wyjątkowo trudnych warunkach okresu powojennego.

Strona korzysta z plików cookies zgodnie z Polityką Plików Cookies